Ten sam oprysk może dobrze pokryć górne liście, a niemal nie dotrzeć do wnętrza krzewu. W uprawach jagodowych taki błąd szybko obniża skuteczność ochrony przed chorobami i szkodnikami. Maliny, porzeczki, borówki i truskawki różnią się wysokością, zagęszczeniem liści oraz sposobem prowadzenia roślin. Operator powinien więc dobrać rozpylacz do konkretnej plantacji, fazy rozwoju i celu zabiegu.
Najpierw określ miejsce, do którego ma dotrzeć ciecz
Dobór rozpylacza zaczyna się od wskazania powierzchni, którą trzeba pokryć. Środek kontaktowy wymaga równomiernego naniesienia cieczy na liście, pędy lub owoce. Preparat układowy może działać przy mniejszym pokryciu, lecz również musi trafić na roślinę w odpowiedniej ilości. Innego strumienia wymaga zabieg na odkrytych liściach truskawki, a innego oprysk wnętrza zwartego rzędu malin.
Wysokie krzewy zwykle wymagają strumienia kierowanego z kilku poziomów. Operator powinien ustawić czynne sekcje tak, aby ciecz nie przechodziła nad roślinami ani pod najniższymi liśćmi. W młodej plantacji część rozpylaczy można wyłączyć. W pełni rozwiniętym rzędzie trzeba zwiększyć penetrację korony, a nie kierować nadmierną ilość cieczy na jej zewnętrzną warstwę.
Drobna czy gruba kropla?
Drobne krople tworzą dużą liczbę punktów osadzenia i dobrze pokrywają odkryte powierzchnie. Łatwo jednak ulegają znoszeniu i szybciej odparowują podczas ciepłej, suchej pogody. Grubsze krople mają większą masę, dlatego lepiej utrzymują tor lotu i docierają w głąb roślin. Zbyt gruba kropla może jednak zmniejszyć liczbę punktów pokrycia lub spłynąć z gładkiej, woskowej powierzchni liścia.
W wielu zabiegach dobre rezultaty dają krople średnie albo grube połączone z odpowiednio ustawionym strumieniem powietrza. Dysze sadownicze eżektorowe pomagają ograniczyć znoszenie, szczególnie przy oprysku wyższych krzewów i pracy przy lekkim wietrze. Rozpylacze wirowe wytwarzają drobniejszy, stożkowy strumień, który dobrze pokrywa liście i owoce, lecz wymaga większej kontroli pogody.
Dopasuj rozpylacz do budowy plantacji
Truskawki rosną nisko, dlatego dobrze sprawdzają się belki kierujące ciecz od góry i z boków rzędu. Taki układ pozwala dotrzeć pod liście, gdzie często rozwijają się choroby lub przebywają szkodniki. W malinach, porzeczkach i borówkach operator musi dopasować liczbę czynnych rozpylaczy do wysokości krzewów oraz szerokości korony.
Kąt strumienia wpływa na zasięg i nakładanie się cieczy. Rozpylacze o szerokim kącie wymagają właściwej odległości od roślin. Zbyt mała odległość tworzy pasy o różnym pokryciu, a zbyt duża zwiększa straty poza rzędem. Strumień powietrza powinien poruszyć liście, lecz nie może przerzucać cieczy przez plantację.
Sprawdź ciśnienie, wydatek i prędkość jazdy
Rozmiar rozpylacza trzeba dobrać do planowanej dawki cieczy, rozstawu rzędów i prędkości opryskiwacza. Operator powinien korzystać z tabeli wydatku oraz zalecanego zakresu ciśnienia. Podnoszenie ciśnienia ponad potrzebę zwiększa udział drobnych kropel i ryzyko znoszenia. Zbyt szybka jazda skraca czas, w którym strumień może wniknąć w gęsty krzew.
Przed zabiegiem należy zmierzyć wydatek każdego rozpylacza. Ilość wody zebrana w naczyniach miarowych powinna być zbliżona. Papierki wodoczułe umieszczone na zewnętrznych i wewnętrznych liściach pokażą, czy ciecz dociera do celu. Taki test pozwala poprawić ustawienia bez marnowania preparatu.
Dobór rozpylaczy musi nadążać za wzrostem roślin
Jeden zestaw rozpylaczy nie obsłuży równie dobrze każdej uprawy i fazy rozwoju. Operator powinien uwzględnić budowę roślin, miejsce działania preparatu, pogodę oraz parametry opryskiwacza. Regularny pomiar wydatku i kontrola pokrycia pomagają zachować równą dawkę w całym rzędzie. Dzięki temu ciecz trafia na liście, pędy i owoce, zamiast pozostawać na obrzeżu krzewu lub poza plantacją.
